Lymfoedeem

Hoe herken je lymfoedeem?

  • Een zwaar en moe of ‘strak’ gevoel in een arm of been

  • Zwelling

  • Knellende kleding, sieraden en schoenen

  • Tintelingen

  • Stijve, pijnlijke en minder beweeglijke gewrichten

  • Pijn

Het zijn allemaal symptomen van (beginnend) lymfoedeem. Misschien merk je maar een van deze dingen op. Juist dan laat je je onderzoeken.

Wat is de oorzaak?

Bij lymfoedeem is de afvoer van lymfe verstoord. Het lymfevatstelsel bestaat naast het bloedvatstelsel en zorgt voor afweer en extra vochtafvoer. Lymfoedeem is soms aangeboren, maar meestal ontstaat het na beschadiging van het lymfestelsel, bijvoorbeeld na een ongeluk of een operatie.

Aangeboren (primair) lymfoedeem

Dit heb je als er te weinig lymfevaten zijn aangelegd, of als die vaatjes niet optimaal werken. Je ziet dit oedeem meestal in voeten en benen. Soms bestaat het al vlak na de geboorte, maar meestal merk je het tussen de puberteit en je 35ste jaar. De aanleiding is dan een verwonding of zelfs een simpele muggenbeet, die het sluimerende lymfoedeem activeert.

Gekregen (secundair) lymfoedeem

Dit komt door beschadiging van het lymfestelsel, bijvoorbeeld na een operatie, waarbij lymfklieren verwijderd zijn. Maar ook na een botbreuk, verbranding, of wondroosinfectie. Het oedeem ontwikkelt zich in de buurt van de beschadigde onderdelen van het lymfestelsel. De meest voorkomende plekken zijn de armen en benen. Secundair lymfoedeem kan vele jaren na de blessure optreden. Het is lastig te voorspellen of iemand lymfoedeem gaat krijgen, zelfs bij dezelfde operatie, infectie of bestraling.

Hoe voelt het?

Moe gevoel

Een zwaar en moe gevoel is kenmerkend voor beginnend lymfoedeem. De lymfafvoer is verstoord, al hoef je de zwelling nog niet te merken. Er kan op celniveau al verandering zijn. Het gevoel kan verdwijnen door rust.

Tintelingen

Tintelingen zonder dat er een zichtbare zwelling te zien is horen ook bij beginnend lymfoedeem. Stijve, pijnlijke en stramme gewrichten komen door druk van het vocht en horen bij een langer bestaand oedeem.

Pijn

Lymfoedeem zelf is niet pijnlijk. Toch kan je pijn voelen als de zwelling snel ontstaat of erger wordt. Tijdens de chirurgische behandelingen van kanker worden regelmatig gevoelszenuwtjes beschadigd. Hierdoor kan zenuwpijn (neuropathie) ontstaan, die kan verergeren bij lymfoedeem. Lymfoedeem kan van dag tot dag variëren. Als er meer lymfafvoer is, voel je iets eigenaardigs, alsof er ‘mieren of wormpjes onder de huid bewegen’.

Wat kan ik zelf doen aan lymfoedeem?

Bij elke vorm van lymfoedeem is het zaak dit lichaamsdeel te gebruiken zonder overbelasting. Ga zelf rustig op zoek naar het juiste evenwicht. Te veel is niet goed, maar stilhouden beslist ook niet! Binnen je eigen mogelijkheden kan je deze dingen onderzoeken:

  • Let ik op voldoende pauzes bij inspanning?

  • Knellen mijn kleren?

  • Irriteert mijn shampoo, zeep, schoonmaakmiddel?

  • Let ik op wondjes?

  • Droog ik mij secuur af?

  • Is mijn gewicht in orde?

  • Drink ik voldoende water?

  • Heb ik aandacht voor mijn ademhaling?

  • Neem ik voldoende beweging?

Lymfoedeem

Wat kan Huid&Oedeem Praktijk in Groningen of Marum voor mij doen?

Bij Huid&Oedeem Praktijk zijn we getraind in het opsporen van de symptomen. We brengen in kaart wat er gebeurd is, wat de activiteiten zijn, en wat de trigger factoren zijn, nu of in de toekomst. Daarmee gaan we samen op zoek naar de beste mix van behandelmethodes. Dat kan een simpel life-style advies zijn, maar ook een sessie van behandelingen.

Bel Huid&Oedeem Praktijk voor een screening. Wij kunnen meteen starten met de behandeling. Het valt onder de fysiotherapie van de aanvullende verzekering.

Huid&Oedeem Praktijk werkt nauw samen met de artsen en verpleegkundigen van het UMCG.

Maak op tijd een afspraak bij Huid&Oedeem Praktijk in Groningen of Marum, wij helpen je graag het oedeem te lijf te gaan!

Lymfoedeem